Hırsızlık cezası ve Mahzûmlu kadın olayı
38
Vâhidî'nin naklettiğine göre bu âyetin, Hz. Peygamber döneminde hırsızlık yapan bir kişi hakkında indiğine dair rivayetler vardır. Âyetin hükmünün uygulanışına dair Buhârî'de nakledilen meşhur olayda, Mahzûm kabilesinden hırsızlık yapan bir kadın için Kureyşliler Üsâme b. Zeyd'i şefaatçi yapmak istemiş; Hz. Peygamber “Allah'ın hadlerinden bir had konusunda şefaat mi ediyorsun?” diyerek Üsâme'yi azarlamıştır. Ardından “Sizden öncekiler, içlerinden şerefli biri çalınca onu bırakır, zayıf biri çalınca cezalandırırlardı; Allah'a yemin ederim, Muhammed'in kızı Fâtıma çalsaydı elini keserdim” buyurmuştur.
Buhârî 3475; Müslim 1688; Vâhidî, Esbâbü'n-Nüzûl
Surenin nüzul ortamı
Sure geneli
Mâide Medenî'dir ve son dönemde inen surelerdendir; ağırlıklı görüşe göre Hudeybiye sonrasından Veda Haccı'na uzanan dönemi kapsar. Akitlere bağlılık, yiyecek ve içecek hükümleri ile Ehl-i kitap (özellikle Hıristiyanlar) hakkındaki değerlendirmeler öne çıkar. 'Bugün size dininizi kemale erdirdim' ayetinin Veda Haccı'nda Arafat'ta (hicri 10) nazil olduğu rivayet edilir.
Klasik tefsir mukaddimeleri; Buhârî rivayetleri; siyer kaynakları